Top
 

DIGITAL KIDS (เทคโนโลยี) ป.1 หน่วย 5 เรื่อง การใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัยพลเมืองในยุคดิจิทัล (Digital citizenship)

Imagineering Education / บทเรียนวิชาวิทยาการคำนวณ  / DIGITAL KIDS  / DIGITAL KIDS (เทคโนโลยี) ป.1 หน่วย 5 เรื่อง การใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัยพลเมืองในยุคดิจิทัล (Digital citizenship)

DIGITAL KIDS (เทคโนโลยี) ป.1 หน่วย 5 เรื่อง การใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัยพลเมืองในยุคดิจิทัล (Digital citizenship)

ระดับชั้น : ประถมศึกษาปีที่ 1
หน่วยที่ : 5
เรื่อง : การใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัยพลเมืองในยุคดิจิทัล (Digital citizenship)
สาระ : สาระที่ 4 เทคโนโลยี
ตัวชี้วัด :
ว 8.2 ป 1/5 ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศอย่างปลอดภัย ปฏิบัติตามข้อตกลงในการ
ใช้คอมพิวเตอร์ร่วมกันดูแลรักษาอุปกรณ์เบื้องต้น ใช้งานอย่างเหมาะสม

บทนำของเรื่อง : Ditigal Literacy การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารอย่างปลอดภัย รู้เท่าทันสื่อ นวัตกรรม ผลกระทบของเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารต่อการดำเนินชีวิต อาชีพ สังคม และวัฒนธรรม

พลเมืองที่ดีในยุคดิจิทัล

ยุคดิจิทัล (Digital Age) คือ ยุคแห่งข้อมูลข่าวสาร ซึ่งการสื่อสารผ่านอุปกรณ์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร เช่น โทรศัพท์เคลื่อนที่ คอมพิวเตอร์ โดยใช้การสื่อสารผ่านระบบ อินเทอร์เน็ต (Internet) ซึ่งมีการพัฒนาอย่างรวดเร็วมาก

การสื่อสารโดยผ่านโครงข่ายอินเทอร์เน็ตมีทั้งข้อดีและข้อเสีย เนื่องจากการรับและส่งข้อมูลที่รวดเร็ว ทำให้ผู้ใช้จำเป็นต้องมีความระมัดระวัง และควรมีทักษะในการรับข้อมูลที่เหมาะสมหรือที่เรียกว่า การเป็น พลเมืองในยุคดิจิทัล (Digital Citizenship) หรือ การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศอย่างปลอดภัย

โดย ISTE (International Society Technology for Educator) ได้กำหนดมาตรฐานสำหรับประเมินทักษะและความรู้ที่จำเป็นในการใช้เทคโนโลยีเพื่อพัฒนาผู้เรียนในยุคดิจิทัล ไว้ดังต่อไปนี้

สถาบัน ISTE ได้กำหนดมาตรฐานสำหรับการเป็นพลเมืองที่ดีในยุคดิจิทัลไว้ ซึ่งเป็นคุณลักษณะที่นักเรียนจะต้องเรียนรู้ การตระหนักถึงสิทธิและความรับผิดชอบ ในการรับส่งข้อมูลข่าวสาร สามารถดูแลรักษาความปลอดภัยของข้อมูลส่วนตัว รวมถึงการเป็นแบบอย่างที่ดีในการใช้งานอย่างปลอดภัย มีจริยธรรม ไม่ฝ่าฝืนกฎหมาย โดยมีคุณลักษณะดังต่อไปนี้

1.ต้องระมัดระวังการรับส่งข้อมูลของตนเอง (Digital Identity) ในโลกดิจิทัล (Digital World) เพื่อเป็นการรักษาชื่อเสียง

2.ต้องช่วยกันสร้างจิตสำนึกและกระตุ้นให้ผู้อื่นเกิดพฤติกรรมการใช้เทคโนโลยีการสื่อสารในทางบวก ปลอดภัย ถูกกฎหมายและมีจริยธรรม (Positive, Safe, Legal and Ethical)

3.เข้าใจและปฏิบัติตามกฎหมายลิขสิทธิ์ (Copyright) และทรัพย์สินทางปัญญา (Intellectual Property)

4.รู้จัก เข้าใจ และสามารถดูแลรักษาความปลอดภัยของข้อมูลส่วนตัว (Digital Privacy and Security) ในโลกของดิจิทัล

ความปลอดภัยและความเป็นส่วนตัว (Safety & Privacy) เป็นนโยบายที่ี่ทุก ๆ เว็บไซต์ให้ความสำคัญมาก เพราะหากข้อมูลส่วนตัวของผู้ใช้ถูกมิจฉาชีพในโลกของอินเทอร์เน็ตที่เรียกว่า แฮกเกอร์ (Hacker) ขโมยไป จะเกิดผลกระทบ
มากมาย ข้อมูลส่วนตัว (Privacy) คือ ข้อมูลที่แสดงความเป็นตัวตนของเรา เช่น ชื่อ – นามสกุล ที่อยู่ เบอร์โทรศัพท์ เป็นต้น ข้อมูลส่วนตัวมีรายละเอียดดังนี้

1.ประวัติส่วนตัว เช่น ชื่อ-นามสกุล ที่อยู่ วันเกิด เบอร์โทรศัพท์ เลขบัตรประชาชน ชื่อผู้ปกครอง

2.ชื่อผู้ใช้งาน และรหัสผ่าน (Username & Password) ที่ใช้ในเว็บไซต์ต่างๆ

3.เลขบัญชีธนาคาร รหัสบัตร ATM

4. รูปภาพ หรือวิดีโอส่วนตัว หรือแม้แต่รูปภาพในสื่อสังคมออนไลน์ ก็ถือเป็นข้อมูลส่วนตัว ก็ควรระมัดระวัง

ในโลกอินเทอร์เน็ตมีทั้งบุคคลที่ดีและไม่ดี จึงควรจะต้องระมัดระวังข้อมูลส่วนตัว ไม่ควรบอกข้อมูลส่วนของเราให้กับบุคคลอื่น ยกเว้น คุณพ่อคุณแม่ หรือคุณครู ซึ่งผลกระทบจากการที่มีคนได้ข้อมูลส่วนตัวเราไปมีดังต่อไปนี้

กิจกรรมบูรณาการ

ให้นักเรียนวิเคราะห์รูปภาพและเขียนระบุชนิดข้อมูลส่วนตัว แล้วโยงภาพไปยังอันตรายที่จะเกิดจากการเผยแพร่ข้อมูลส่วนตัว พร้อมเขียนบอกวิธีการแก้ไข

ให้นักเรียนวิเคราะห์ภาพ การปฏิบัติ-ดูแลรักษาและการใช้งานอุปกรณ์เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม แล้วลากโยงเส้นจับคู่ข้อความให้ถูกต้อง พร้อมกากบาทภาพที่ไม่เหมาะสม

ความรู้เพิ่มเติมจากกิจกรรมบูรณาการ

ตัวอย่างอันตรายที่เกิดขึ้นจากการขโมยข้อมูลส่วนตัว
ตัวอย่างสถานการณ์ : เด็กหญิงพอดี และ เด็กหญิงหวาน รู้จักกันในสังคมออนไลน์ทางเว็บไซต์ Facebook และเป็นเพื่อนพูดคุย ปรึกษาหารือกันในเรื่องต่าง ๆ โดย ไม่เคยเจอหน้ากันมาก่อน วันหนึ่งเด็กหญิงหวานมีปัญหา จึงได้มาปรึกษาเด็กหญิงพอดีเพื่อช่วยเหลือตนเอง

จากสถานการณ์นี้ เด็กหญิงพอดี ไม่ควรส่ง Password หรือข้อมูลส่วนตัวอื่นๆให้กับ เด็กหญิงหวาน เพราะเป็นการส่งข้อมูลส่วนตัวให้กับผู้อื่น อาจทำให้เกิดอันตรายและผลเสียตามมาได้ เช่น
1. หวานนำอีเมลไปสมัคร facebook หรือส่งข้อความเพื่อกลั่นแกล้งเพื่อนทางอินเทอร์เน็ต (Cyberbully)
2. นำข้อมูลไปสมัครเว็บไซต์ต่าง ๆ ซึ่งอาจจะทำให้เสียเงินได้

1.แจ้งให้กับคุณพ่อ คุณแม่ หรือคุณครูทราบ

2.แจ้งไปยังเว็บไซต์ต่าง ๆที่เปิดใช้งานทั่วไป

3.แจ้งธนาคารเพื่อเปลี่ยนรหัสผ่าน(Password) โดยด่วน

4.แจ้งตำรวจเพื่อดำเนินการเพื่อป้องกันการเสียหาย

Technology Challenge

แย่แล้ว !! โดนขโมยข้อมูลส่วนตัว
วันนี้มีคนโทรศัพท์มาหาแบ่งปัน บอกว่าจะมีตำรวจมาจับแบ่งปันเนื่องด้วยแบ่งปันมีเงินที่ถูกทางผู้ทำผิดกฎหมายโอนเข้ามาในบัญชี จึงขอให้แบ่งปันบอกข้อมูลส่วนตัวของแบ่งปันเพื่อจะได้ทำการตรวจสอบนักเรียนคิดว่าแบ่งปันจะทำอย่างไรดีเรามาช่วยแบ่งปันแก้ไขปัญหากันดีกว่า

Missions :
1. ให้คุณครูยกตัวอย่างเหตุการณ์จากข่าวที่เกี่ยวข้องกับการโดนขโมยข้อมูลส่วนตัวไป 5 ข่าว
2. ให้นักเรียนแบ่งกลุ่มและร่วมกันอภิปรายและนำเสนอวิธีการแก้ไขปัญหาจากเหตุการณ์ ให้สอดคล้องกับการใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัย

Materials :
1. อุปกรณ์เครื่องเขียน
2. อุปกรณ์อื่นๆ ที่คุณครูกำหนด

Ask :
1. การใช้เทคโนโลยีอย่างปลอดภัยมีอะไรบ้าง
2. ข้อมูลส่วนตัวมีความสำคัญอย่างไร

Plan & Design : วางแผนระดมความคิดหาแนวทางการแก้ไขปัญหาและนำเสนอผลงาน

ป้ายการใช้งานดูแลอุปกรณ์เทคโนโลยีอย่างเหมาะสม
ลิปดากำลังนั่งออกแบบการ์ดวันแม่โดยใช้คอมพิวเตอร์หันมาเจอเพื่อนข้างๆกำลังโมโหและใช้เมาส์อย่างรุนแรงเพราะอารมณ์เสียที่เมาส์เคลื่อนที่ช้า แบ่งปันเลยคิดว่าควรจะต้องทำป้ายเตือนเรื่องการใช้อุปกรณ์เทคโนโลยีเบื้องต้นอย่างถูกวิธีมาติดให้เพื่อนๆ ดู เด็ก ๆ มาช่วยแบ่งปันออกแบบป้ายเตือนในการใช้อุปกรณ์เทคโนโลยีเบื้องต้นอย่างเหมาะสมกันนะ

Missions :
1. ให้เลือกอุปกรณ์เทคโนโลยีเบื้องต้นมา 1 ชนิด
2. ออกแบบป้ายในหนังสือหรือลงในกระดาษขนาด A4 พร้อมข้อปฏิบัติการ การดูแลและการใช้งานอย่างเหมาะสม
3. วาดภาพประกอบโดยใช้โปรแกรมกราฟิกในการทำป้าย

Materials :
1. กระดาษ A4
2. อุปกรณ์ตกแต่ง
3. คอมพิวเตอร์

Ask :
1. อุปกรณ์เทคโนโลยีเบื้องต้นมีอะไรบ้าง
2. ข้อควรปฏิบัติ การดูแลและการใช้งานอย่างเหมาะสม

Plan & Design : วางแผนและออกแบบป้ายพร้อมการนำเสนอที่น่าสนใจ

ความรู้เพิ่มเติมจากกิจกรรม Technology challenge

ข้อปฏิบัติในการใช้งานและการดูแลรักษาอุปกรณ์เทคโนโลยีสารสนเทศ

1.ไม่ขีดเขียนบนอุปกรณ์เทคโนโลยีสารสนเทศ

2.ศึกษาและปฏิบัติตามระเบียบและขั้นตอนการใช้และการดูแลรักษา

3.ไม่ควรนำขนมหรือนำมาใกล้เพราะเป็นอุปกรณ์ที่มีวงจรไฟฟ้าอาจทำให้อุปกรณ์เสียหายได้

4.ควรใช้ผ้าคลุมอุปกรณ์คอมพิวเตอร์หลังจากใช้งานเสร็จแล้วเพื่อป้องกันฝุ่นละอองหรือร่องรอยขีดข่วน

5.หมั่นทำความสะอาด เพราะฝุ่นสามารถทำให้เกิดความเสียหายได้ และยังเป็นแหล่งสะสมของเชื้อโรคอีกทางหนึ่งด้วย

6.ไม่ควรใช้ด้วยความรุนแรงเพราะอาจทำให้อุปกรณ์ชำรุดหรือพังเสียหายได้

สื่อการเรียนการสอนเทคโนโลยีเพื่อแก้ปัญหาในชีวิตประจำวัน